web site traffic statistics T羹rkiye'nin Olimpiyatlar'a Kat覺lan 襤lk Kad覺n Sporcusu: Eskrimci Halet ambel – Parat Ripost Dergi

T羹rkiye'nin Olimpiyatlar'a Kat覺lan 襤lk Kad覺n Sporcusu: Eskrimci Halet ambel

12 Ocak 2014 tarihinde vefat eden T羹rk spor ve eskrim tarihiyle T羹rk arkeolojisinin sembol isimlerinden Prof. Dr. Halet ambel’in an覺s覺na Beikta Dergisi’nin kendisi ile 2010 senesinde yapt覺覺 s繹yleiyi okuyucular覺m覺zla payla覺yoruz.

Beikta Dergisi, 94 ya覺ndaki Beikta覺n ilk kad覺n sporcular覺ndan Halet ambeli, 70 y覺ld覺r sakl覺 kald覺覺 tarihimizin sayfalar覺ndan 癟覺kart覺p, Beikta an覺lar覺n覺 konutu…

T羹rkiyenin ilk spor kul羹b羹 olan Beikta, kad覺nlar覺n spor yapma olana覺 bulduu kul羹plerin de ba覺nda yer alm覺… Kul羹b羹m羹z, ilk kad覺n sporcular覺n覺 eskrim ubesinde yetitirmi. Suat Ahmet Fetgeri, Halet ambel ve Nerimandan oluan Beikta Bayan Eskirim Tak覺m覺, 1930lu y覺llarda bir癟ok defalar 襤stanbul ve T羹rkiye ampiyonluklar覺na isimlerini yazd覺rarak, Beiktaa b羹y羹k onur kazand覺rm覺lar. Ayn覺 zamanda eskrim tak覺m覺ndan, Suat Fetgeri ve Halet ambel milli forma ile de m羹sabakalar yapm覺, 1936 Berlin Olimpiyat oyunlar覺nda 羹lkemizi temsil ederek olimpiyat oyunlar覺na kat覺lan ilk T羹rk kad覺n sporcular unvan覺n覺 kazanm覺lar.

Halet ambel, Beikta覺n ilk kad覺n sporcular覺ndan olmas覺n覺n yan覺 s覺ra T羹rkiyenin ilk kad覺n profes繹r羹 olarak da 羹lkemize 癟ok 繹nemli hizmetlerde bulundu.. ambel, d羹nya 癟ap覺nda tan覺nm覺 T羹rk arkeologdur ve tarih繹ncesi, antik tarihin 繹nemli bilim insanlar覺 aras覺nda yer al覺r, T羹rk Hitit biliminin en bilgili uzman覺d覺r. Ancak, kendisinin Beikta覺n ilk kad覺n sporcular覺ndan birisi olduu, yakla覺k 70 y覺ld覺r tarih sayfalar覺nda sakl覺 kalm覺 bir bilgidir… Bu nedenle sizlere Halet ambelin Beiktal覺 y繹n羹n羹 tan覺tacak olmaktan, bu a癟覺dan Onu sizlerle tan覺t覺racak olmaktan dolay覺 mutluyuz…

Halet ambel ile Arnavutk繹y sahilinde yaad覺覺 aile yadigar覺 k繹kte buluuyoruz. 癟 katl覺, k覺rm覺z覺 ahaptan yap覺lm覺 bir k繹k. Geni bir merdivenle 羹st kata 癟覺k覺yoruz. Kitaplarla, dergilerle, maun ahapl覺 mobilyalarla dolu 癟ok b羹y羹k bir salona giriyoruz. Tam cam覺n yan覺ndaki koltukta oturuyor Halet ambel… Bizi i癟ten bir g羹l羹msemeyle kar覺l覺yor. Biz 癟aylar覺m覺z覺 i癟erken, O dergimizin sayfalar覺n覺 inceliyor. Kendisi ile Mart ay覺 say覺m覺zda Kad覺nlar G羹n羹 i癟in r繹portaj yapmak istediimizi ancak ulaamad覺覺m覺z覺, yay覺nc覺s覺ndan Adanada kaz覺 癟al覺malar覺nda olduunu 繹rendiimizi s繹yl羹yoruz. G羹l羹ms羹yor. Evet Adanadayd覺m. Balad覺覺m ileri bitirmem laz覺m diyor.

94 ya覺ndaki bu k羹癟羹c羹k kad覺n覺n hayat覺ndaki b羹y羹k baar覺lar覺 ve halen yorulmadan, durmadan 癟al覺mas覺 kar覺s覺ndaki sayg覺m覺z覺, hayranl覺覺m覺z覺 dile getiriyoruz. Ard覺ndan da r繹portaj覺m覺za bal覺yoruz:

Beikta Dergisi: Beikta tarihinin ilk kad覺n sporcular覺ndans覺n覺z. Eskrime nas覺l balad覺n覺z, Beiktala nas覺l tan覺t覺n覺z?

Halet ambel: Robert Kolejinde okuyordum. renciler i癟in tiyatro, folklor, eskrim gibi bir癟ok etkinlikler vard覺. Ben eskrimi tercih ettim. Hocam覺z da Nadolsky, eski bir Rus subay覺 idi. Bir g羹n bana, Seni Beiktatan istediler dedi. B繹ylece Beiktala tan覺m覺 oldum. Beiktata Ahmet Fetgeri vard覺, ayn覺 zamanda Futbol Federasyonunun bakan覺yd覺. K覺z覺 Suat Fetgeri de Beiktata eskrimciydi. ok iyi bir 癟evreydi.

Beikta Dergisi:Beiktata ka癟 y覺l eskrim yapt覺n覺z?

Halet ambel:Alt覺 sene falan.

halet-cambel-suat-fetgeri-aseniBeikta Dergisi:Siz ayn覺 zamanda Olimpiyatlara giden ilk kad覺n sporcusunuz. Berlin Olimpiyatlar覺na Suat Fetgeri ile birlikte kat覺lm覺s覺n覺z. Neler hat覺rl覺yorsunuz o y覺llarla ilgili?

Halet ambel:Ben o vakit 繹renciydim. 襤stanbula tatile gelecektim. Ancak bana 襤stanbula gelme. Budapeteye git dediler. Berlin oyunlar覺na kat覺lmak 羹zere Budapeteye 癟ar覺ld覺m. Ben de gittim. Orada kar覺lad覺lar. Antrenmanlara gidiyorduk. Fakat maalesef bizimle birlikte hocam覺z覺 getirmediler. Hocam覺z覺n gayet esnek, yumuak bir teknii vard覺. Orada ise bir Macar hoca vard覺 ve 癟ok sertti. Formumuzu tamamen kaybettik. Yeniden forma da giremedik. Baar覺l覺 olamad覺k.

Beikta Dergisi:O y覺llarda uluslararas覺 bir yar覺a kat覺lmak da 癟ok 繹nemli.

Halet ambel:Sonra Berline gittik. K覺zlar ayr覺, olanlar ayr覺yd覺. Orada da antrenmanlar devam etti, tabii herkes kendi ekibiyle 癟al覺覺yor. 襤darecilerimizden Fuat Balkan da oradayd覺. Ekipte de Orhan Ada vard覺. 襤lhami vard覺.

Beikta Dergisi:Eskrimden sonra kariyerinize ve eitiminize a覺rl覺k vermisiniz. Yurtd覺覺nda eitim g繹rm羹s羹n羹z ve eskrimi b覺rakm覺s覺n覺z…

Halet ambel:Haftada 羹癟 g羹n antrenman yapmak laz覺md覺. Eitimimden sonra Anadoluda 癟al覺malara balad覺覺m覺z i癟in eskrimi devam ettirmek m羹mk羹n olmad覺.

Beikta Dergisi:Aradan 癟ok uzun y覺llar ge癟mi. Bug羹n Beikta logosunu g繹rd羹羹n羹zde size neler hissettiriyor?

Halet ambel:Beikta k羹癟羹k bir binayd覺, iki kat. Antrenman yerimiz de oras覺yd覺. Beikta覺n b羹t羹n sporcular覺 k覺zlar, olanlar herkes orada antrenmanlar覺n覺 yapard覺. Sobay覺 bile kendimiz yakard覺k. Hoca da k覺zard覺 Yine t羹tt羹rd羹n羹z diye. artlar覺m覺z gayet ilkeldi ama 癟ok samimiydi.

Beikta Dergisi:Suat Fetgeri Han覺mla sonras覺nda da g繹r羹meleriniz devam etti mi?

Halet ambel:Tabii… Suatlar覺n oturduu evde devaml覺 beraberdik.

Beikta Dergisi:O y覺llarda kad覺nlar覺n spor yapmas覺na nas覺l bak覺l覺rd覺?

Halet ambel:Hi癟bir zorluu yoktu. O zaman bug羹nk羹 gericilik yoktu. ok farkl覺yd覺. Hi癟 s覺k覺nt覺 yaamad覺k.

Beikta Dergisi:Baban覺z Atat羹rk羹n yak覺n arkadalar覺ndanm覺. Siz Atat羹rkle tan覺m覺 m覺yd覺n覺z?

Halet ambel:Atat羹rk羹n k羹癟羹k bir motoru vard覺 5-10 metrelik. Onunla gelirdi. O zamanlar buralar Bal覺k癟覺 K繹y羹yd羹. ocuklarla, bal覺k癟覺lar Atat羹rk羹n geldiini g繹r羹r, Ak覺nc覺 burada diye koard覺. Atat羹rk ge癟erken Ya ya ya, a a a! Gazi Paa 癟ok yaa! diye biz ba覺r覺rd覺k. Rumlar da Ya ya ya, sa sa sa! Gasi Pasa 癟ok yasa! diye ba覺r覺rlard覺 (g羹l羹yor). 襤ki tane Rum meyhanesi vard覺. Yorgoyla Todori. Atat羹rk Todoriye gelirdi. Bal覺k癟覺lar da koyda bal覺k tutarlar. Hemen kay覺klar覺 癟ekiyorlar sahile. 覺k覺yorlar. Todorinin meyhanesine. Todori k覺z覺yor, yal覺 elleriyle camlar覺m覺 kirlettiler diye. Atat羹rk soruyor Ne istiyorlar? diye. Efendim sizi g繹rmek istiyorlar diyor. A癟覺n kap覺lar覺 diyor. Kap覺lar a癟覺l覺yor. Kurun sofralar覺. Rum bal覺k癟覺lar覺 i癟iyorlar, yiyorlar.

Beikta Dergisi:Sizin birebir diyalounuz oldu mu?

Halet ambel:Hay覺r, benim olmad覺. Ama ablam tan覺m覺t覺 Atat羹rkle.

Beikta Dergisi:Anneniz Sadrazam 襤brahim Hakk覺 Paan覺n k覺z覺ym覺. Baban覺z Hasan Cemil Bey Almanyan覺n T羹rk Ordu Ateesi ve Atat羹rk羹n yak覺n arkada覺ym覺. Siz 癟ok g羹zel bir eitim alm覺s覺n覺z. Yaant覺n覺zda da g羹zel izler b覺rakm覺s覺n覺z. Bu kadar dolu dolu yaam覺 bir insan olarak gen癟lere ne gibi tavsiyelerde bulunmak istersiniz?

Halet ambel:Para her ey deildir. imdi her ey para olmu.

 

 

R繹portaj: idem I覺k zkan
Kaynak: Beikta Dergisi

YORUM YAZ

E-posta hesab覺n覺z yay覺mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile iaretlenmilerdir